Mexicanen betalen voor transfervrije spelers: ‘Het is een gezwel!’

Maandag, 31 juli 2017 om

MEXICO-STAD - “Ja, ik denk aan stoppen. Ik heb een gezin, ik heb dochters. Wat moet ik dan? Ik moet voor hen zorgen en dat kan ik niet als ik aan de zijlijn blijf wachten tot er iets gebeurt. Ik acht het praktisch niet langer mogelijk dat ik in Mexico blijf spelen.” Cirilo Saucedo keept al vijftien jaar op het hoogste niveau van Mexico en geldt als een van de meest stabiele doelmannen in de Liga MX, maar de carrière van de 35-jarige Spencer lijkt nu abrupt tot een einde te zijn gekomen.

Door Gijs Freriks

Pacto de Caballeros
Saucedo was met zijn club Juárez in onderhandeling over een nieuw contract, maar de partijen kwamen er niet uit omdat de keeper in de ogen van de directie een te hoog salaris vroeg. Saucedo’s salaris werd voor de helft betaald door zijn vorige werkgever Monarcas Morelia en ook die club was niet bereid om in te stemmen met de door Saucedo gevraagde voorwaarden, iets wat wel nodig was om tot een akkoord te kunnen komen. Niets aan de hand, zou je zeggen. Saucedo was immers contractloos en zou dus transfervrij op zoek kunnen naar een nieuwe club. Maar niet in Mexico, want daar zijn transfervrije spelers in de praktijk niet ‘transfervrij’. Dat heeft alles te maken met het Pacto de Caballeros, het herenakkoord.

In Europa hoeft er geen transfersom betaald te worden voor transfervrije voetballers; hooguit een opleidingsvergoeding of solidariteitsbijdrage. Als een transfervrije speler in Mexico echter een binnenlandse overstap maakt, dan moet die eerst nog toestemming krijgen van zijn vorige club in de Mexicaanse eredivisie. En die carta de libertad, een ‘vrijheidsbrief’, kan vrijwel altijd alleen worden verkregen wanneer er toch nog een soort transfersom aan de vorige werkgever wordt betaald. De hoogte van dit bedrag wordt bepaald door de voormalige werkgever van de voetballer in kwestie. Als deze som niet op tafel komt (of die nou voldaan wordt door de voetballer zelf of de nieuwe club), dan zit de speler met een probleem.

Zonder de toestemming van zijn vorige werkgever, mag hij volgens het pact namelijk niet in actie komen voor zijn nieuwe club. Hij wordt als het ware kaltgestellt. Dit heeft tot gevolg dat de speler op zoek moet naar een club die het gevraagde bedrag wél wil betalen of zijn toevlucht zoekt tot Europa of een club in ’s lands lagere regionen. Het Pacto de Caballeros geldt namelijk alleen voor clubs in de hoogste afdeling van Mexico onderling, en niet voor verenigingen in tweede afdeling of in Europa. Dit in 2002 gesloten herenakkoord geldt als zeer omstreden en wordt al jarenlang bediscussieerd in Mexico. “Door dit pact is een voetballer nooit vrij, ook wanneer hij geen contract heeft”, zo vatte oud-aanvaller en 43-voudig international Francisco Kikín Fonseca de situatie eens samen.

Dertien (oud-) voetballers die het slachtoffer werden van het herenakkoord: Cuauhtémoc Blanco, Omar Bravo, Edgar Gerardo Lugo, Juan Pablo Garcia, Reinaldo Navia, Alan Pulido, Bardo Fierros, Gerardo Torrado, Antonio De Nigris, Aaron Galindo, Tomás Boy, Mario Carrillo en Rosinei Adolfo.

Sponsoren
Saucedo is de meest recente gedupeerde, want doordat Juárez en Monarcas het niet eens werden over de voorwaarden, zit hij werkloos thuis en een 35-jarige doelman heeft de aanbiedingen doorgaans niet voor het uitkiezen. En dus dreigt het voetbalpensioen. In het interview met Fox Sports ontkende hij overigens buitensporige eisen te hebben gesteld. Integendeel: hij kreeg een contract onder de neus geduwd en moest tekenen voor lagere voorwaarden. Onderhandelingsruimte was er voor zijn gevoel niet: “Ze zeiden: ‘als je niet tekent, halen we voor jou wel een buitenlander’. Ik besloot om niet te tekenen, hoewel ik besef dat ik door het pact de komende zes maanden waarschijnlijk niet kan voetballen.”

De transfermarkt in Mexico gaat zaterdag dicht. Ondanks dat Saucedo welbeschouwd over een transfervrije status beschikt, moet hij door de voorschriften van het pact binnen een paar dagen een club zien te vinden die tot een akkoord komt met Monarcas, om te voorkomen dat hij maanden niets kan doen. Het pact faciliteert ‘een moderne vorm van slavernij’, zo stelde Claudio Delgadillo González in november 2013: “De Mexicaanse clubs overtreden met dit pact stelselmatig de officiële regelgeving van de FIFA en doen dit enkel voor economisch gewin”, zei de afgevaardigde van de Institutioneel Revolutionaire Partij (PRI). Ze presenteerde als voorzitter van de Arbeidscommissie nieuwe wetgeving om het pact te beteugelen, maar we zijn nu vier jaar verder en er is niets veranderd.

Hoe dat komt, daar komen we later over te spreken, maar eerst gaan we terug naar 2002. Toen werd het herenakkoord namelijk gesloten, op instigatie van clubsponsoren als Televisa (Ámerica), Cemex (Monterrey), Carso (Pachuca en León) en Grupo Caliente (Tijuana). De clubs en sponsoren meenden dat transfervrije spelers veel te hoge financiële eisen konden stellen en met het pact konden die salarissen dus relatief laag worden gehouden. Bovendien konden de clubs de markt beter controleren doordat Mexicanen wel twee kaar zouden nadenken alvorens naar het buitenland te vertrekken. Immers: ook als een speler na een Europees dienstverband terug wil naar Mexico, moet die speler toestemming krijgen van de club waarvoor hij het Noord-Amerikaanse land in eerste instantie voor Europa had verlaten.

De cijfers uit de loopbaan van Cuauhtémoc Blanco.

Tragikomedie
Daar weet voormalig schaduwspits Cuauhtémoc Blanco alles van. Hij vertrok in 2009 bij Chicago Fire en wilde terug naar Santos Laguna, maar voormalig werkgever América wilde de concurrentie niet versterken en verschafte geen carta de libertad. Men verzocht Blanco om een club te zoeken in de tweede afdeling en dus kwam een van de beste Mexicaanse voetballers ooit, en tevens 122-voudig international, bij Veracruz terecht. Naast Blanco werden ook bekende namen als Omar Bravo, Alan Pulido, Antonio De Nigris en Gerardo Torrado ‘slachtoffer’ van het pact, dat door El Informador in 2015 werd omschreven als ‘het kankergezwel van het Mexicaanse voetbal’.

“Het is een kankergezwel dat niet lijkt te kunnen worden genezen en dat dromen van voetballers verwoest”, zo schreef de krant. Marca sloot zich in soortgelijke strekking bij haar Mexicaanse collega’s aan en omschreef het pact als een ‘tragikomedie die ook wel bekendstaat als het Pacto de Bandoleros', het bandietenpact. “Hoewel het Pacto de Caballeros misschien doet denken aan de titel van een ridderroman, ligt het genre ervan toch dichter bij een tragikomedie. Of nee, eerder bij een regelrecht drama!”, zo viel er in december 2012 te lezen in een opiniestuk van de in Madrid uitgegeven sportkrant.

In de praktijk wikkelen clubs soms zelfs transfers af zonder medeweten van de speler. De voetballer komt er dan in de krant achter waar hij het volgende seizoen wordt gestald. De macht van de clubeigenaren is kortom groot. “Het is een ongeschreven herenakkoord, maar het is een publiek geheim dat deze bestaat en dat deze de clubs bevoordeelt. Zoiets bestaat alleen in Mexico en ik denk ook niet dat dit ooit gaat verdwijnen”, zei Toluca-verdediger Aarón Galindo, negentienvoudig international van Mexico, in april 2013. Ondanks dat het pact al sinds 2002 bestaat en indruist tegen de regelgeving van de FIFA, heeft de situatie in Europa weinig aandacht gekregen en kunnen de clubs in Mexico hun gang blijven gaan.

FIFA
Hoe kan het dat dit pact stand kan houden? Hoe kan het dat de FIFA niet ingrijpt? “De FIFA zegt dat transfervrije voetballers vrij moeten kunnen bewegen, maar is anderzijds het standpunt toegedaan dat voetbalbonden over hun eigen regelgeving gaan”, zo verduidelijkte Marca. En dus blijft het het Mexicaanse voetbal zich in een ‘constante incongruentie’ bevinden. Voormalig FIFA-voorzitter Joseph Blatter werd in 2012 bij een werkbezoek aan Mexico-stad wel geconfronteerd met kritische vragen over het herenakkoord, maar keek alsof hij water zag branden: “Ik ben niet bekend met dit probleem. Als iemand een klacht indient over dit onderwerp, dan gaan we ernaar kijken…”

De Spaanse competitie kende in de zeventiger jaren een vergelijkbaar pact, maar schrapte dat toen de spelers massaal in opstand kwamen. Cuauhtémoc Blanco zou graag zien dat de voetballers in Mexico hetzelfde voor elkaar weten te boksen: “We moeten toe naar een Europees transfersysteem. We moeten blijven strijden om van dit pact af te komen en moeten de spelersvakbond daarvoor goed ondersteunen.” In de praktijk schijnen de Mexicaanse voetballers echter nog altijd angst te hebben hun verhaal te doen, bevreesd als ze zijn voor schorsingen die ze opgelegd zouden kunnen krijgen van hun clubs. Immers: de spelersvakbond is niet onafhankelijk, maar valt onder de vlag van de voetbalbond. De bond die in 2002 samen met de voetbalclubs instemde met het pact en dat nog altijd steunt.

“De spelersvakbond doet goede dingen en zorgt bijvoorbeeld dat achterstallige salarissen worden uitbetaald, maar het is niet goed dat ze afhankelijk zijn van de bond. Dat willen we veranderen en het pact moet stoppen! Alle spelers zouden ergens samen moeten kunnen komen, zonder bang te hoeven zijn om niet meer te worden opgesteld”, zei Rafael Márquez in januari. De 38-jarige oud-verdediger van onder meer Barcelona speelt bij Atlas en bemoeit zich verder nadrukkelijk met de werkzaamheden van de spelersvakbond. En dat is nodig ook, want er zijn maar weinig spelers die durven op te staan tegen de clubeigenaren en die voor elkaar door het vuur gaan, zo constateerde Alberto Bernard al eens.

Gentleman
“De meeste spelers die enige hiërarchie genieten in Mexico maken zich niet zo druk om de belangen van hun collega’s”, zei de journalist van Fox Deportes. En voormalig PSV-middenvelder Andrés Guardado vertelde in april 2015 aan ESPN: “Ook wij voetballers zitten fout. Wij staan toe dat de directeuren ons als marionetten gebruiken en misschien is dát nog wel het grootste probleem in het Mexicaanse voetbal.” Een van de weinige voetballers die het lukte om ondanks de aanwezigheid van het Pacto de Caballeros zijn zin door te drijven, was Gonzalo Pineda.

Deportivo Guadalajara zette de huidige assistent-trainer van de Seattle Sounders in 2008 op de transferlijst en wilde hem naar laagvlieger Atlante sturen, maar de middenvelder zag dat niet zitten en hield voet bij stuk. “Ik had nog een contract en wilde blijven. Ik heb er het beste van gemaakt.” De club besloot Pineda niet te straffen en de international zou dat seizoen toch nog 43 wedstrijden spelen. De krant El Universal stak zijn bewondering voor de speler niet onder stoelen of banken en schreef in 2013: “Pineda groeide uit tot een van de weinige spelers die het lef had om zijn rechten te verdedigen en te respecteren wat hij had getekend. Hij handelde als een gentleman… en dat zonder pact.”


Poll

'De FIFA had al veel eerder moeten ingrijpen in Mexico'


Gerelateerd

Meer sportnieuws

16 reacties (laatste reactie door ktb84)

Toch maar even ingelogd hiervoor, weer zo'n heerlijk achtergrond stuk en ik heb het met veel plezier gelezen. Een dik groen duimpje voor VZ dit keer! On Heel apart dat je dus nooit echt vrij kan zijn, lijkt wel slavernij (ja ik weet dat dat veel erger was). Hoop dat deze man een mooie club gaat vinden, weet iemand of dit ook voor Zuid-Amerika geldt? Dus van Mexico naar bijvoorbeeld Boca Juniors?

31 juli 2017 om 11:24

Dat lijkt me niet, dat zal best hetzelfde zijn dat wanneer de speler naar Europa gaat want Argentinië heeft niks met de Mexicaanse regels te maken, als de speler vanuit Argentinië weer terug wil zou de regel dan weer wel kunnen gelden zoals in dat stuk staat. Overigens wel raar dat de FIFA hier niet ingrijpt wamt die regel slaat echt nergens op, als je contract afgelopen is zou je moeten kunnen gaan en staan waar je wil

31 juli 2017 om 14:02

In Brazilie is het iets anders, maar vergelijkbaar. Ook daar is het Bosman-arrest niet van toepassing.

Ongelooflijk dat dit nog kan. Nog erger dat er niets aan wordt gedaan. Zo jaag je toch je eigen spelers het land uit? Dat gaat ten koste van kwaliteit. Ik zal het wel weten als Mexicaanse speler. Ik zal zo snel mogelijk het land uit gaan en ergens anders gaan spelen.

Weer een goede longread van VZ, top! Wordt zo langzaamaan een echte online concurrent van het VI tijdschrift.

Tsja, en wat deze situatie in Mexico betreft, voor het Bosman arrest was het ook in Nederland zo, en dat is nog niet zo lang geleden. Met genoeg druk van de spelersvakbond, de FIFA komt er vroeg of laat wel een einde aan. Tis klote voor die spelers, dat wel.

Ik vraag me dan wel af, er wordt in het artikel over Europa gesproken, maar kunnen die spelers niet ook in de MLS terecht?

31 juli 2017 om 11:28

Naar Amerika volgens mij wel maar bij terugkomst in Mexico kunnen ze dan wel weer last hebben met die regel, het lijkt mij dat het hetzelfde is wanneer speler naar Europa gaat, de regel geld alleen in Mexico. Weet het niet zeker maar dat maak ik uit dat stuk op, overigens een belachelijke regel en raar dat FIFA niet ingrijpt

31 juli 2017 om 13:35

Ik weet niet of FIFA hier iets aan kan doen, het is in principe de wetgeving van Mexico die dit toestaat. Ze kunnen samen met de spelersvakbond druk uitoefenen, maar als het volgens de wet mag dan doe je als FIFA weinig.

1 augustus 2017 om 00:31

Weet niet hoe dit zit, aan ene kant heb je gelijk met wat je zegt maar aan andere kant met invoering hulpmiddelen ben je toch ook niet vrij om dat te doen zolang dat niet door UEFA of FIFA is goedgekeurd, vind het een schimmig gebied en heb echt geen idee dus kan makkelijk dat wat jij zegt ook mogelijk is

1 augustus 2017 om 04:38

Deze gedoetjes terzijde. Leuk en informatief goed stuk!
Moet natuurlijk niet kunnen deze situatie uiterst vreemd in deze tijden van het mondiale voetbal. Herenakkoord is wat ze het noemen.

Hulde voor VZ voor wederom een zeer interessant onderwerp wat mij zelf nog niet bekend was. Wat ik mij afvraag is de achterliggende reden van de Mexicaanse voetbalbond om deze regel te hanteren terwijl duidelijk blijkt dat het in de praktijk niet wenselijk is. Aan de andere kant hebben wij hier in Europa hier niet eens zo heel lang geleden ook mee te maken gehad. Op deze manier doorgaan zal je echter wel zien dat Mexicaanse spelers liever zo snel mogelijk verkassen en richting Europa vertrekken.

31 juli 2017 om 20:23

Het lijkt me idd dat allerlei Europese clubs wel direct op het vinketouw zullen zitten zodra zo'n situatie zich aandient.

En weer heb ik bij zo een longread dat hij opeens als ik ergens richting het einde van het artikel kom weer teruggaat naar het beginscherm van de app waardoor ik het einde niet kan lezen... zijn jullie nog van plan om daar iets aan te doen? Want is niet de 1e keer dat dit het geval is en ook niet de 1e keer dat ik het meld...

Topstukje VZ! Gelukkig zijn in Europa dit soort dingen niet meer mogelijk.

Geweldig verhaal dit Zulke dingen moet voetbalzone eens vaker uitzoeken en er zo'n boeiend verhaal van maken Maar gelukkig zien we Zulke dingen niet meer in europa

Complimenten voor VZ! Ik wist helemaal niets van deze situatie en mijn mond viel net niet open bij het lezen van deze (geweldige) longread. Hoe is het toch mogelijk dat de FIFA daar niets aan doet? Je wordt als voetballer dus eigenlijk gegijzeld.

Beste VZ: Ik heb eerder reeds mijn complimenten geuit over een bepaalde longread en over de longreads in het algemeen. Ook deze is weer erg goed. Ik vind het vooral erg mooie stukjes omdat er vaak onderwerpen (zoals deze) worden behandeld die bij een groot deel van de lezers niet bekend zijn.

On topic: onbegrijpelijk dat je gewoon niet transfervrij bent in Mexico als je contract verloopt. Zou dit niet juridisch aangevochten kunnen worden?

Reageer

Je kunt niet reageren op oude documenten.

Mexico

FIFA ranking: 11
26 fans
Stand
Selectie
Actuele wedstrijden
 TeamPnt+/-
1.Mexico219
3.Panama13-1
4.Honduras13-6
Voor de complete stand: Kwalificatie WK - Midden-A...
SpelersPositieW
C. RodríguezAanvaller
G. MartinoUnknown
S. JuradoKeeper
G. OchoaKeeper40
E. AguirreVerdediger
E. ÁlvarezVerdediger40
Voor de complete selectie: Clubpagina Mexico.
Programma 
Uitslagen
Voor de alle wedstrijden: Clubpagina Mexico.

Mexico
0 fans
Keeper, 38 jaar
SeizoenClubW
2016/2017 Juárez 33 0 2 0
2015/2016 Morelia 14 0 0 0
2014/2015 Tijuana 34 0 5 0
2013/2014 Tijuana 33 0 4 0
2012/2013 Tijuana 39 0 3 0

In de wandelgangen

Dinsdag 31 maart
Barcelona voegt zich in het rijtje clubs met belangstelling voor Layvin Kurzawa. Lees verder
X

Inloggen op Voetbalzone

Leuk dat je actief wilt zijn op de grootste voetbal community van Nederland. Voor alle mogelijkheden lees je onze FAQ.

Gebruikersnaam
Wachtwoord
 
Wachtwoord vergeten?
Registreren